သက်ကြီးရွယ်အိုများတွင် လဲကျခြင်း
ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာန၏ စစ်တမ်းအရ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် သက်ကြီးရွယ်အို လူဦးရေ (အသက် ၆၀ နှစ်ကျော်) စုစုပေါင်း ၁၄ သန်းခန့် ရှိကြောင်း သို့မဟုတ် လူဦးရေ စုစုပေါင်း၏ ၂၁.၅၈ ရာခိုင်နှုန်း ရှိကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ၎င်းကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံသည် ပြည့်ဝသော သက်ကြီးရွယ်အို လူ့အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်လာပါသည်။ သက်ကြီးရွယ်အိုများတွင် မကြာခဏ တွေ့ရပြီး ဒဏ်ရာရခြင်း၊ မသန်စွမ်းဖြစ်ခြင်းနှင့် သေဆုံးခြင်းကို ဖြစ်စေသော အရေးကြီးသည့် ပြဿနာမှာ လဲကျခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ စစ်တမ်းအရ အသက် ၆၅ နှစ်နှင့် အထက် ရှိသူများသည် လဲကျနိုင်ခြေ ၂၈ မှ ၃၅ ရာခိုင်နှုန်း ရှိကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ထို့အပြင် ၎င်းသည် လမ်းမပေါ်ရှိ မတော်တဆမှုများပြီးနောက် ဒုတိယ အဆင့်ရှိ သေဆုံးမှု အကြောင်းရင်းလည်း ဖြစ်ပါသည်။
လဲကျခြင်း၏ အကြောင်းရင်းများ အလွန် များပြားပါသည်။ ဥပမာ အချို့သော နောက်ခံ ရောဂါများ၊ အမြင်အာရုံ သို့မဟုတ် အကြားအာရုံ ချို့ယွင်းခြင်း၊ အချို့သော ဆေးဝါးများ၊ မသင့်လျော်သော ပတ်ဝန်းကျင်၊ ခြေထောက် ထုံကျဉ်ခြင်းနှင့် အခြားအကြောင်းရင်းများ ဖြစ်ပါသည်။
လဲကျခြင်း ကာကွယ်ရန် အကြံပြုချက်များ
၁။ ကြွက်သားများ၏ ခွန်အားနှင့် ဟန်ချက်ထိန်းခြင်းကို ထိန်းသိမ်းထားရန် ခန္ဓာကိုယ်ကို လှုပ်ရှားနေပြီး ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်း ပြုလုပ်ပါ။ လွယ်ကူသော ဥပမာများမှာ အချိန်ကြာမြင့်စွာ ငြိမ်နေခဲ့လျှင် ကြွက်သားများကို ဆန့်ခြင်း၊ ကားမောင်းမည့်အစား လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ ဓာတ်လှေကားအစား လှေကားကို အသုံးပြုခြင်း သို့မဟုတ် နေ့စဉ် မိမိ နှစ်သက်သော အိမ်အလုပ် သို့မဟုတ် ဥယျာဉ်အလုပ် လုပ်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်
၂။ နေ့စဉ် လုံလောက်သော စွမ်းအင် ရရှိစေရန် အာဟာရပြည့်ဝသော အစားအစာ စားသုံးပါ
၃။ ရေဓာတ်ခန်းခြောက်ခြင်း သို့မဟုတ် သွေးပေါင်ချိန် ကျခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော ရောဂါလက္ခဏာများ ဥပမာ လဲကျခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သော ခေါင်းမူးခြင်းကို ကာကွယ်ရန် တစ်နေ့လျှင် ရေ ၆ မှ ၈ ခွက် သို့မဟုတ် တစ်နေ့လျှင် ၁.၅ လီတာခန့် သောက်ပါ
၄။ မျက်စိ ကျန်းမာရေးနှင့် အမြင်အာရုံကို တပ်ဆင်ထားသော မျက်မှန်အပါအဝင် အနည်းဆုံး ၂ နှစ်တစ်ကြိမ် ပုံမှန် စစ်ဆေးပါ။ အကြောင်းမှာ အမြင်အာရုံသည် ဟန်ချက်ထိန်းခြင်းအတွက် အရေးကြီးသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်
၅။ နား ကျန်းမာရေးနှင့် အကြားအာရုံကို နားကြားကိရိယာ အပါအဝင် ပုံမှန် စစ်ဆေးပါ။ အကြောင်းမှာ အကြားအာရုံသည် ဟန်ချက်ထိန်းခြင်းအတွက် အရေးကြီးသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ အကြားအာရုံ ပြောင်းလဲလာပါက အကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေရန်နှင့် ကုသရန် ဆရာဝန်နှင့် အမြန် တွေ့ဆုံသင့်ပါသည်
၆။ နောက်ခံ ရောဂါများနှင့် ပုံမှန် သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများကို ထိန်းချုပ်ပါ။ ဥပမာ ဆီးချိုရောဂါ ရှိသူတွင် သွေးတွင်း သကြားဓာတ် ကျခြင်း သို့မဟုတ် သက်ကြီးရွယ်အိုတွင် သွေးပေါင်ချိန် ကျခြင်း ရှိပါက ခေါင်းမူးခြင်းနှင့် ပျို့အန်ချင်ခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ သို့မဟုတ် အိပ်ငိုက်စေသော ဆေးများကဲ့သို့ အချို့ဆေးများကို အလွန်အကျွံ သောက်သုံးပါက လဲကျခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်
၇။ အရိုးများ၏ ခိုင်ခံ့မှုကို တည်ဆောက်ရန် လေ့ကျင့်ခန်း ပြုလုပ်ပါ။ လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် စက်ဘီးစီးခြင်းကဲ့သို့ ထိခိုက်အား သက်ရောက်သော လေ့ကျင့်ခန်းကို အလေးပေးပါ။ ထို့အပြင် ငါးငယ်များ၊ နို့နှင့် ကြက်ဥကဲ့သို့ ဗီတာမင် D နှင့် ကယ်လ်စီယမ် များသော အစားအစာများကို ရွေးချယ် စားသုံးပါ
၈။ ခြေထောက် ကျန်းမာရေးကို ပုံမှန် ဂရုစိုက်ပါ။ အထူးသဖြင့် ဆီးချိုရောဂါ ရှိသူများ ဖြစ်ပါသည်။ ခြေထောက် နာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် ထုံကျဉ်ခြင်း ရှိပါက အကဲဖြတ်စစ်ဆေးရန်နှင့် ကုသရန် ဆရာဝန်နှင့် အမြန် တွေ့ဆုံပါ။ အိမ်တွင်းနှင့် အိမ်ပြင် နှစ်နေရာလုံးတွင် အရွယ်အစား ကိုက်ညီသော ဖိနပ်ကို ရွေးချယ် စီးသင့်ပါသည်။ ဖိနပ်မပါဘဲ သို့မဟုတ် ခြေအိတ်သာ စွပ်၍ လမ်းလျှောက်ခြင်းကို အကြံမပြုပါ။ အကြံမပြုသော ဖိနပ်မှာ ဒေါက်မြင့်ဖိနပ် ဖြစ်ပါသည်
၉။ အိမ်တွင်း ပတ်ဝန်းကျင်ကို ဘေးကင်းစေရန် စီစဉ်ပါ။ ဥပမာ လုံလောက်သော အလင်းရောင် ရှိစေခြင်း၊ အမြင့် လမ်းလျှောက်ရာ နေရာ သို့မဟုတ် လှေကားတွင် လက်ကိုင်တန်း ရှိစေခြင်းနှင့် လမ်းကို ပိတ်ဆို့နေသော ပစ္စည်းများ မရှိစေခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အပြင် လျှပ်စစ်ကြိုးများ၊ ကော်ဇောများ သို့မဟုတ် ခလုတ်တိုက်စေနိုင်သော အရာများကို သေသပ်စွာ သိမ်းဆည်းခြင်းနှင့် ချော်လဲလွယ်သော အိမ်ပြင် လမ်းလျှောက်လမ်းများကို သတိထားခြင်းတို့ ဖြစ်ပါသည်။ မြင့်သော နေရာရှိ ပစ္စည်းကို ယူလိုပါက အခြားသူထံ အကူအညီ တောင်းသင့်ပြီး ကုလားထိုင်ပေါ်တွင် မတ်တပ် မရပ်သင့်ပါ။ အိမ်တွင်းရှိ အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန်များကို သတိထားပါ။ အသံမြည်စေရန် လည်ပတ်တွင် ခေါင်းလောင်း တပ်ဆင်ထားနိုင်ပါသည်
ကိုးကားချက်များ
၂။ National Institute on Aging။ သက်ကြီးရွယ်အိုများတွင် လဲကျခြင်းနှင့် အရိုးကျိုးခြင်း၊ အကြောင်းရင်းများနှင့် ကာကွယ်ခြင်း (Falls and fractures in older adults: Causes and prevention)
၃။ age uk။ ဟန်ချက် မပျက်စေရန် အချက်အလက် လမ်းညွှန် (Staying steady information guide)