DOMS หรือ Delayed Onset Muscle Soreness คืออาการปวดกล้ามเนื้อหลังจากออกกำลังกายที่หลายท่านน่าจะคุ้นเคยกัน DOMS เป็นอาการปวดระบมกล้ามเนื้อที่จะเกิดขึ้นหลังจากออกกำลังกายราว 6 – 12 ชั่วโมง และลดลงเรื่อย ๆ ภายใน 7 วัน มักจะพบมากในผู้ที่เพิ่มออกกำลังกายครั้งแรก ๆ หรือผู้ที่กำลังเพิ่มระดับการออกกำลังกาย ทำให้ได้ใช้กล้ามเนื้อส่วนใหม่ ๆ ที่ไม่เคยใช้มาก่อน ซึ่งอาจจะเกิดขึ้นได้แม้เป็นกิจกรรมชนิดอื่น ๆ โดยเฉพาะการเคลื่อนไหวที่กล้ามเนื้อต้องยืดออกหรือกระชากก็อาจทำให้เกิด DOMS ได้เช่นกัน

อาการ DOMS สังเกตได้จากอาการปวดกล้ามเนื้อจากการแข็งและตึง ร่วมกับการพบจุดกดเจ็บ กำลังกล้ามเนื้อลดลงก่อนจะฟื้นฟูกลับขึ้นมา และอาจมีอาการบวมร่วมด้วย ซึ่ง DOMS เป็นอาการที่ไม่อันตราย และเป็นส่วนหนึ่งของการเสริมสร้างกล้ามเนื้อ ในส่วนของสาเหตุการเกิดของ DOMS ยังไม่มีผลสรุปสาเหตุเป็นที่แน่ชัด แต่มีทฤษฎีศึกษาที่อ้างว่าน่าจะเกิดจากการฉีกขาดหรืออักเสบของกล้ามเนื้อเล็ก ๆ ในระดับที่ปลอดภัยทั่วกล้ามเนื้อบริเวณที่เกิดอาการ DOMS

ดังนั้นหากอาการปวดกล้ามเนื้อมาจาก DOMS จริง ก็ไม่จำเป็นต้องมีการรักษา เพราะอาการจะค่อย ๆ ดีขึ้นได้เอง หากมีอาการปวดมากจนน่ารำคาญอาจใช้ยาสามัญประจำวันบ้าน เช่น ยาพาราเซตามอล หรือ ยาคลายกล้ามเนื้อ ร่วมกับการพักออกกำลังกายส่วนที่มีอาการปวดไปก่อน 2-3 วัน แต่ถ้าอาการปวดเกิดขึ้นทันทีหลังการใช้งาน อาจจะมาจากการบาดเจ็บมากกว่า ซึ่งควรไปพบแพทย์เพื่อการวินิจฉัยและการรักษาที่ถูกต้อง

การรักษาอาการ DOMS มีหลากหลายวิธี เช่น การรักษาด้วยยา การรักษาวิธี HBOT การรักษาด้วยการใช้เครื่องมือทางกายภาพบำบัดอย่างการกระตุ้นด้วยไฟฟ้า ประคบเย็น หรือหากปล่อยทิ้งไว้อาการก็จะหายไปเองภายในไม่กี่วัน

การป้องกันอาการ DOMS สามารถทำได้ไม่ยากด้วยการยืดกล้ามเนื้อก่อนและหลังการออกกำลังกาย อบอุ่นร่างกายให้พร้อมก่อนใช้กล้ามเนื้อ ค่อย ๆ เพิ่มและลดระดับการออกกำลังกาย และออกกำลังกายเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้ออย่างสม่ำเสมอ